Nông nghiệp bền vững

Nền nông nghiệp nước ta đang đứng trước những thách thức và cơ hội mới. Nền nông nghiệp sử dụng Phân hóa học không còn phát huy hiệu quả của nó. Việc lạm dụng hóa chất vào sản xuất nông nghiệp đã làm cho nền nông nghiệp đứng trước những nguy cơ bị suy thoái, môi trường sống bị hủy hoại, ô nhiễm. Một nền nông nghiệp bền vững đang được sự quan tâm của Nhà nước, các bộ ngành và của cả những người nông dân. Chúng ta sẽ cùng chia sẻ những vấn đề của nông nghiệp bền vững.
Quan điểm về nông nghiệp bền vững:
_ Theo quan điểm của Bill Mollison và Remy Mia Slay thì Nông nghiệp bền vững được định nghĩa là: việc thiết kế những hệ thống cư trú lâu bền của con người: đó là một triết lý và một cách tiếp cận về việc sử dụng đất tạo ra mối liên kết chặt chẽ giữa tiểu khí hậu, cây hàng năm, cây lâu năm, súc vật, đất, nước và những nhu cầu của con người, xây dựng những cộng đồng chặt chẽ và có hiệu quả.
- Mục đích của nông nghiệp bền vững là: Tạo ra một hệ sinh thái bền vững, có tiềm lực kinh tế, thỏa mãn nhu cầu của con người mà không làm hủy hoại môi trường sống. Hay chính là việc thỏa mãn nhu cầu hiện tại mã không lảm ảnh hưởng đến nhu cầu của thế hệ mai sau.
Nông nghiệp bền vững tạo ra một hệ sinh thái nông nghiệp sản xuất lương thực, thực phẩm cho con người, thức ăn cho chăn nuôi nhiều hơn so với hệ sinh thái tự nhiên.Nông nghiệp bền vững không chỉ bảo vệ những hệ sinh thái có sẵn trong tự nhiên mà còn tìm cách khôi phục những hệ sinh thái đã bị suy thoái.

- Triết lý của nông nghiệp bền vững là hợp tác với thiên nhiên, tuân theo các quy luật tự nhiên, không đi ngược lại, chống lại các quy luật tư nhiên. Trong nông nghiệp bền vững xây dựng những hệ sinh thái nông nghiệp với việc áp dụng các khoa học kỹ thuật khác nhau tùy vào điều kiện khí hậu từng vùng miền và điều kiện kinh tế của từng địa phương. Việc áp dụng các biện pháp phòng trừ sâu bệnh hại hay việc sử dụng các hóa chất làm phân bón cần phải tính toán cẩn thận, việc áp dụng cần thức hiện theo nguyên tắc bốn đúng kết hợp với việc sử dụng phân hữu cơ một cách hiệu quả.
- Nguyên tắc xây dựng nông nghiệp bền vững:

+ Tính đa dạng: Đây là một nguyên tắc tắc rất quan trọng để xây dựng nền nông nghiệp bền vững. Chúng ta nhận thấy trong hệ sinh thái rừng tự nhiên rất ít sâu bệnh hại đó là nhờ sự đa dạng các loài sinh vật, hệ sinh vật phong phú. Từ đó đảm bảo sự cân bằng sinh thái, còn nền nông nghiệp của chúng ta hiện nay là nên nông nghiệp độc canh, gây mất cân bằng sinh thái dẫn đến sự bùng phát dịch hại nghiêm trọng như độc canh lúa dẫn đến bùng phát dịch rầy nâu, bệnh vàng lùn lùn xoắn lá... Để giảm tổn thất trong nông nghiệp thì nền nông nghiệp cần phải đa dạng, có thể sử dụng các biện pháp trồng xen canh, luân canh, trồng cây phân tầng ở những vùng trồng cây ăn quả cây công nghiệp, kết hợp chăn nuôi gia súc gia cầm...
+ Đất là một thực thể sống. Đất của chúng ta không chỉ là một giá thể một môi trường sống cho sinh vật với đơn thuần có các tính chất lý hóa mà nó còn là một thực thể sống với một hệ vi sinh vật đa dạng đang sống trong đó, chúng là tác nhân tạo nên độ phì của đất, tạo nên độ mầu mỡ kết cấu đất. Việc bảo vệ đất, bảo vệ hệ vi sinh vật đất góp phần quan trọng vào nền nông nghiệp bền vững. Để chăm sóc đất, bồi dưỡng đất chúng ta cần tăng cường bón phân hữu cơ, che phủ đất chống xói mòn rửa trôi và hạn chế các chất độc hại đưa vào đất.
+ Tái chu chuyển: Trong hệ sinh thái tự nhiên có hai chu trình quan trọng là chu trình năng lượng và chu trình dinh dưỡng. Với hệ sinh thái nông nghiệp chúng ta cần quan tâm đến chu trình dinh dưỡng, việc tái chu chuyển dinh dưỡng là rất quan trọng đảm bảo một nền nông nghiệp bền vững. Mọi thứ bắt đầu từ đất sẽ trở về đất. Trong sản xuất nông nghiệp của chúng ta thì sao? Chúng ta trồng cây cây lấy đi từ đất các dinh dưỡng, khoáng và hầu hết các sản phẩm ấy mất theo sản phẩm thu hoạch, chúng ta trả lại đất chỉ một số rất ít do chúng ta bón phân và một phần nhỏ tàn dư thực vật, điều đó đã làm đất của chúng ta cạn kiệt. Còn trong chăn nuôi công nghiệp hiện nay thì chúng ta khu vực hóa các khu chăn nuôi do đó chủ yếu sử dụng thức ăn công nghiệp, lượng phân thải ra tập chung ở một nơi nhất định gây ô nhiễm môi trường mà lại gây lãng phí một nguồn phân hữu cơ cho nông nghiệp. Vì vậy cần phải có kế hoạch quy hoạch nông nghiệp như thế nào để tránh gây lãng phí lại gây ô nhiễm môi trường. Việc tái chu chuyển là điều rất quan trọng.
+ Kết cấu nhiều tầng: Năng suất của cây trồng hơn 90% là do quang hợp do năng lượng bức xạ mặt trời. Năng lượng mặt trời mà cây trồng sự dụng là rất nhỏ, lượng lãng phí là rất lớn. lượng bức xạ bị lãng phí rất nhiều, với cầu trúc nhiều tầng thì chúng ta có thể sử dụng tốt nguồn năng lượng tự nhiên này. Hơn nữa, với cấu trúc nhiều tầng thì hạn chế sự công phá của mưa hàng năm, hạn chế sự bốc thoát hơi nước. Với cấu trúc nhiều tầng sẽ góp phần bảo vệ đất, hệ sinh vật, góp phần đa dạng hệ sinh thái nông nghiệp.
Như vậy, với nền nông nghiệp bền vững sẽ góp phần phát triển nền nông nghiệp nước ta.